Có thể bạn quan tâm: Nấu Cháo Thịt Gà Với Rau Gì Cho Bé: 8+ Công Thức Dinh Dưỡng, Dễ Làm
Tại sao phương pháp ăn dặm BLW lại được nhiều mẹ tin dùng?
Ăn dặm BLW (Baby-Led Weaning) là phương pháp để bé tự chủ trong việc ăn uống. Thay vì được đút muỗng, bé sẽ tự cầm nắm, đưa thức ăn vào miệng. Điều này mang lại nhiều lợi ích vượt trội:
- Rèn luyện kỹ năng vận động thô và tinh: Khi tự cầm nắm, bé phát triển khả năng phối hợp tay – mắt và các ngón tay một cách linh hoạt.
- Phát triển kỹ năng nhai và nuốt: Ăn thức ăn nguyên miếng giúp bé học cách nhai, điều tiết lượng thức ăn đưa vào miệng, giảm nguy cơ hóc nghẹn.
- Tăng hứng thú với thức ăn: Bé được tự do lựa chọn, khám phá mùi vị, kết cấu của từng món, từ đó hình thành thói quen ăn uống lành mạnh, không kén chọn.
- Tạo dựng mối quan hệ tích cực với bữa ăn: Ăn cùng gia đình giúp bé cảm nhận không khí ấm cúng, học hỏi hành vi ăn uống đúng mực.
- Tiết kiệm thời gian chế biến cho mẹ: Mẹ không cần phải xay nhuyễn hay nghiền đồ ăn, chỉ cần chuẩn bị các món ăn chung cho cả nhà, cắt phần bé ăn thành miếng phù hợp.
Khi nào thì bắt đầu cho bé ăn dặm BLW?
Dưới đây là các dấu hiệu mẹ cần lưu ý để nhận biết thời điểm “vàng” cho bé:
- Bé có thể tự ngồi thẳng người mà không cần sự hỗ trợ (có thể dựa lưng nhẹ vào ghế).
- Bé có thể giữ đầu thẳng và ổn định.
- Bé có phản xạ nhai khi thấy thức ăn trong miệng (thay vì đẩy lưỡi).
- Bé thể hiện sự tò mò với thức ăn của người lớn: với tay, há miệng, chảy nước dãi khi nhìn thấy.
- Bé có thể dùng tay cầm nắm và đưa đồ vật lên miệng một cách chính xác.
- Bé có thể tự điều chỉnh lượng thức ăn trong miệng và biết khi nào là đủ.
Nguyên tắc quan trọng khi xây dựng thực đơn cho bé ăn dặm BLW
1. Độ an toàn là trên hết
- Kết cấu thức ăn: Phải mềm, dễ nhai, dễ nuốt. Nên luộc, hấp chín nhừ. Tránh các món cứng, dai, dễ gây hóc như hạt đậu phộng, kẹo dẻo, thịt nướng quá khô.
- Kích thước miếng ăn: Nên có hình que dài (khoảng 5-7cm), bé có thể cầm nắm ở phần trên và đưa phần dưới vào miệng để cắn, nhai.
- Giám sát trong suốt quá trình ăn: Luôn để mắt tới bé, không để bé ăn một mình.
2. Cân bằng dinh dưỡng
Có thể bạn quan tâm: Lời Chúc 20/10 Hay Nhất Cho Bà, Cô, Dì, Thím – Dành Tặng Những Người Phụ Nữ Bạn Yêu Thương
- Tinh bột: Gạo, yến mạch, ngô, khoai lang, khoai tây, bánh mì, mì sợi…
- Đạm: Thịt bò, thịt heo, thịt gà, cá, tôm, cua, trứng, đậu hũ…
- Chất béo: Dầu oliu, dầu hướng dương, dầu hạt cải, dầu đậu nành, bơ (bơ thực vật hoặc trái bơ).
- Vitamin & Khoáng chất: Rau củ quả đa dạng, nhiều màu sắc (cà rốt, bí đỏ, rau bina, súp lơ, bông cải xanh…).
3. Không nêm nếm gia vị
- Tránh muối, đường, nước mắm, bột ngọt trong 1-2 năm đầu đời. Hệ tiêu hóa và thận của bé còn non yếu, không nên gánh负荷 quá nhiều.
4. Tăng dần độ phức tạp
- Bắt đầu từ 1-2 món đơn giản trong một bữa.
- Dần dần kết hợp nhiều loại thực phẩm khác nhau để bé làm quen với nhiều mùi vị.
5. Quan sát phản ứng của bé
- Theo dõi xem bé có bị dị ứng với thực phẩm nào không (phát ban, ngứa, nôn trớ, tiêu chảy…).
- Nếu có dấu hiệu bất thường, tạm ngưng món đó và tham khảo ý kiến bác sĩ.
Gợi ý thực đơn ăn dặm BLW cho bé từ 6-12 tháng tuổi
Dưới đây là danh sách 35+ món ăn được phân loại theo nhóm, mẹ có thể linh hoạt thay đổi để tạo nên thực đơn phong phú, hấp dẫn cho bé mỗi ngày.
Có thể bạn quan tâm: Top 10 Son Dưỡng Tốt Nhất: Bí Quyết Cho Đôi Môi Căng Mọng, Mềm Mịn
Nhóm 1: Món chính – Tinh bột & Đạm
| STT | Món ăn | Nguyên liệu chính | Cách chế biến nhanh |
|---|---|---|---|
| 1 | Cơm nắm rong biển | Cơm trắng, lá rong biển khô, hạt chia (tùy chọn) | Vo gạo nấu chín. Vo cơm thành nắm nhỏ vừa tay bé, cuộn một miếng rong biển bên ngoài. Rắc ít hạt chia để tăng chất xơ. |
| 2 | Mì sợi sốt bí đỏ | Mì sợi (loại ít muối), bí đỏ, dầu oliu | Luộc mì chín, ngâm nước lạnh. Bí đỏ hấp chín, nghiền nhuyễn. Trộn mì với bí đỏ và 1 thìa cà phê dầu oliu. |
| 3 | Xôi gà gấc | Gạo nếp, gấc, thịt ức gà | Nấu xôi gấc như bình thường. Gà luộc chín, xé sợi nhỏ. Cho bé một nắm xôi nhỏ và vài sợi gà. |
| 4 | Bánh gạo cuộn rau | Bánh gạo, rau củ luộc (bông cải, cà rốt) | Bánh gạo cuộn rau củ luộc thành hình que. |
| 5 | Gà viên mộc nhĩ | Ức gà, mộc nhĩ, hành ngò | Thịt gà xay nhuyễn, mộc nhĩ ngâm mềm băm nhỏ, trộn đều. Nặn thành viên tròn, hấp hoặc chiên nhẹ với dầu oliu. |
| 6 | Cá viên rau củ | Cá phi lê (cá lóc, cá hồi), khoai lang, cà rốt | Cá hấp chín, dằm nhỏ. Khoai lang, cà rốt hấp chín, nghiền nhuyễn. Trộn đều, nặn thành viên, hấp lại cho chắc. |
| 7 | Thịt bò viên phô mai | Thịt bò xay, phô mai mozzarella | Trộn thịt bò với phô mai cắt hạt lựu, nặn viên, hấp chín. |
| 8 | Tôm viên bí đỏ | Tôm tươi, bí đỏ, bột mì | Tôm băm nhỏ, bí đỏ hấp chín nghiền mịn. Trộn với một ít bột mì, nặn viên, hấp chín. |
| 9 | Khoai lang nướng | Khoai lang | Rửa sạch, nướng chín trong lò hoặc hấp. Cắt thành que dài. |
| 10 | Bánh mì sandwich cuộn trứng | Bánh mì sandwich, trứng, rau xanh | Tráng trứng mỏng, cuộn cùng rau xanh, cắt thành que. |
| 11 | Cơm cuộn rau củ | Cơm trắng, cà rốt, bắp, đậu que | Rau củ luộc chín, cắt nhỏ. Trộn với cơm, vo thành nắm nhỏ. |
| 12 | Súp mì yến mạch | Mì yến mạch, thịt băm, rau củ | Luộc mì yến mạch, nấu cùng thịt băm và rau củ cắt nhỏ. |
| 13 | Bánh cuốn chay (phiên bản BLW) | Bột gạo, nhân đậu xanh nghiền | Tráng bánh cuốn mỏng, cuộn nhân, cắt thành thanh dài. |
| 14 | Bánh bột lọc (nhân tôm) | Bột năng, tôm băm, hành lá | Bột nhào với nước sôi, cho nhân tôm, gói lại, hấp chín. |
| 15 | Mì Ý sốt rau củ | Mì Ý, cà chua, bí đỏ, dầu oliu | Luộc mì Ý, xay nhuyễn cà chua và bí đỏ làm sốt, trộn cùng mì. |
Nhóm 2: Món mặn – Đạm động vật & thực vật
| STT | Món ăn | Nguyên liệu chính | Cách chế biến nhanh |
|---|---|---|---|
| 1 | Cá hồi áp chảo | Cá hồi phi lê | Ướp cá với một chút dầu oliu, áp chảo hai mặt cho chín đều. Cắt miếng vừa tay bé. |
| 2 | Thịt bò xào ngô bao tử | Thịt bò, ngô bao tử | Thịt bò thái mỏng, ướp dầu oliu, xào nhanh. Ngô bao tử luộc chín, cắt khúc. |
| 3 | Tôm hấp | Tôm tươi | Rửa sạch, rút chỉ lưng, hấp chín, bóc vỏ. Cắt đôi hoặc để nguyên con (nếu nhỏ). |
| 4 | Trứng cuộn phô mai | Trứng, phô mai | Đánh tan trứng, tráng mỏng, rắc phô mai, cuộn lại, cắt khoanh. |
| 5 | Lòng đỏ trứng chiên | Lòng đỏ trứng | Chỉ lấy lòng đỏ, chiên với một ít dầu oliu, không quá khô. |
| 6 | Thịt gà xé phay | Ức gà | Luộc chín, xé sợi nhỏ, có thể trộn với một ít dầu mè. |
| 7 | Bò hầm khoai tây | Thịt bò, khoai tây | Hầm nhừ thịt bò cùng khoai tây, nêm nhạt. |
| 8 | Cá viên sốt kem (dành cho bé >10 tháng) | Cá phi lê, sữa công thức, bột mì | Cá hấp chín, dằm nhỏ. Nấu sốt kem từ sữa và bột mì, trộn với cá, nặn viên, hấp lại. |
| 9 | Tôm viên sốt cà chua | Tôm, cà chua | Tôm băm nhỏ, trộn với sốt cà chua tự làm, nặn viên, hấp chín. |
| 10 | Đậu hũ sốt nấm | Đậu hũ, nấm | Đậu hũ cắt miếng vuông, nấm thái nhỏ, hấp chín. |
Nhóm 3: Món rau củ – Vitamin & Chất xơ
| STT | Món ăn | Nguyên liệu chính | Cách chế biến nhanh |
|---|---|---|---|
| 1 | Cà rốt luộc | Cà rốt | Gọt vỏ, cắt que dài, luộc chín mềm. |
| 2 | Bí đỏ hấp | Bí đỏ | Gọt vỏ, cắt miếng dày, hấp chín. |
| 3 | Bông cải xanh luộc | Bông cải xanh | Tách nhánh nhỏ, luộc chín mềm. |
| 4 | Súp lơ luộc | Súp lơ trắng | Tách nhánh nhỏ, luộc chín mềm. |
| 5 | Măng tây luộc | Măng tây | Cắt gốc, luộc chín mềm. |
| 6 | Đậu đũa hấp | Đậu đũa | Rửa sạch, cắt khúc, hấp chín. |
| 7 | Bí ngòi hấp | Bí ngòi | Gọt vỏ, cắt miếng dài, hấp chín. |
| 8 | Khoai tây nghiền | Khoai tây | Gọt vỏ, hấp chín, nghiền nhuyễn với sữa công thức. |
| 9 | Khoai lang tím hấp | Khoai lang tím | Rửa sạch, hấp chín, cắt que. |
| 10 | Củ cải luộc | Củ cải trắng | Gọt vỏ, cắt miếng, luộc chín mềm. |
| 11 | Cà tím nướng | Cà tím | Cắt lát, ướp dầu oliu và chút muối, nướng chín. |
| 12 | Ớt chuông hấp | Ớt chuông (đỏ, vàng, xanh) | Rửa sạch, cắt miếng dày, hấp chín. |
| 13 | Dưa leo (dưa chuột) | Dưa leo | Gọt vỏ, cắt que dài (chỉ cho bé lớn, đã quen nhai). |
| 14 | Su su luộc | Su su | Gọt vỏ, cắt miếng, luộc chín mềm. |
| 15 | Bí xanh luộc | Bí xanh | Gọt vỏ, cắt miếng dài, luộc chín mềm. |
| 16 | Mướp hương luộc | Mướp hương | Gọt vỏ, cắt miếng dài, luộc chín mềm. |
| 17 | Bí đao luộc | Bí đao | Gọt vỏ, cắt miếng dài, luộc chín mềm. |
| 18 | Củ dền luộc | Củ dền | Gọt vỏ, cắt miếng, luộc chín mềm. |
| 19 | Đậu bắp hấp | Đậu bắp | Rửa sạch, cắt khúc, hấp chín. |
| 20 | Hành tây hấp | Hành tây | Cắt lát mỏng, ngâm muối 5 phút, hấp chín. |
Nhóm 4: Món tráng miệng – Trái cây tươi
| STT | Món ăn | Nguyên liệu chính | Cách chế biến nhanh |
|---|---|---|---|
| 1 | Chuối cắt lát | Chuối | Lột vỏ, cắt lát tròn hoặc dọc. |
| 2 | Táo nướng quế | Táo, bột quế | Cắt lát mỏng, rắc bột quế, nướng 10 phút. |
| 3 | Kiwi cắt miếng | Kiwi | Lột vỏ (hoặc không), cắt miếng nhỏ. |
| 4 | Dưa hấu cắt miếng | Dưa hấu | Bỏ hạt, cắt miếng vừa tay bé. |
| 5 | Dưa lưới cắt miếng | Dưa lưới | Bỏ hạt, cắt miếng nhỏ. |
| 6 | Nho cắt đôi | Nho xanh/tím | Rửa sạch, cắt đôi, bỏ hạt (nếu có). |
| 7 | Lê cắt que | Lê | Gọt vỏ, cắt que dài. |
| 8 | Xoài cắt miếng | Xoài | Gọt vỏ, cắt miếng vừa tay. |
| 9 | Thanh long cắt miếng | Thanh long | Bỏ vỏ, cắt miếng nhỏ. |
| 10 | Quýt tách múi | Quýt | Bỏ xơ, tách múi nhỏ. |
| 11 | Táo hấp | Táo | Cắt miếng, hấp chín mềm (dành cho bé mới bắt đầu). |
| 12 | Lê hấp | Lê | Cắt miếng, hấp chín mềm. |
| 13 | Dâu tây cắt miếng | Dâu tây | Rửa sạch, cắt miếng nhỏ (chỉ dùng khi dâu sạch, không thuốc). |
| 14 | Bơ (avocado) nghiền | Trái bơ | Dầm nhuyễn, có thể trộn với sữa chua không đường. |
| 15 | Nho khô ngâm nước | Nho khô | Ngâm nước ấm 10 phút cho mềm, để ráo. |
Nhóm 5: Món súp & cháo đặc (dành cho những ngày muốn đổi vị)
Có thể bạn quan tâm: Cách Massage Cho Trẻ Sơ Sinh Ngủ Ngon: Hướng Dẫn Từ A-z Cho Bố Mẹ
| STT | Món ăn | Nguyên liệu chính | Cách chế biến nhanh |
|---|---|---|---|
| 1 | Súp khoai tây bơ | Khoai tây, bơ (bơ thực vật) | Khoai tây hấp chín, xay nhuyễn cùng bơ tan chảy. |
| 2 | Súp bí đỏ sữa | Bí đỏ, sữa công thức | Bí đỏ hấp chín, xay nhuyễn cùng sữa công thức ấm. |
| 3 | Cháo yến mạch rau củ | Yến mạch, cà rốt, bí đỏ, thịt băm | Nấu yến mạch cùng rau củ và thịt băm cho nhừ. |
| 4 | Cháo gà khoai lang | Gạo, ức gà, khoai lang | Nấu cháo nhừ, gà xé sợi, khoai lang nghiền. |
| 5 | Súp rau bina | Rau bina, phô mai | Rau bina luộc chín, xay nhuyễn, trộn với phô mai tan chảy. |
Một số lưu ý đặc biệt khi cho bé ăn dặm BLW
- Về sữa mẹ: Trong 12 tháng đầu, sữa mẹ vẫn là nguồn dinh dưỡng chính. Ăn dặm chỉ là “bữa phụ” để bé làm quen với thức ăn. Đừng ép bé ăn quá nhiều.
- Về sữa công thức: Nếu không có sữa mẹ, duy trì cho bé uống đủ lượng sữa công thức theo độ tuổi. Có thể chọn các loại sữa có chứa HMO, GOS, Probiotics như Friso Gold Pro, Aptamil Profutura, Meiji, hay Similac để hỗ trợ hệ tiêu hóa, tăng cường hấp thu miễn dịch đường ruột.
- Về các bữa ăn trong ngày: Bắt đầu từ 1-2 bữa mỗi ngày, sau đó tăng dần lên 3 bữa khi bé quen dần. Không nên ép bé ăn theo lịch cố định, hãy linh hoạt theo nhu cầu của bé.
- Về tư thế ăn: Cho bé ngồi thẳng trên ghế ăn an toàn, chân chạm đất hoặc chạm ghế. Tránh bế bé đi rong khi ăn.
- Về vệ sinh: Rửa tay sạch trước khi ăn, vệ sinh khay ăn, ghế ăn thường xuyên.
- Về thực phẩm dễ dị ứng: Trứng, sữa bò, đậu phộng, hải sản, gluten… nên được thử lần lượt, từng loại một, cách nhau 3-5 ngày để theo dõi phản ứng.
Kết luận
Phương pháp ăn dặm BLW không chỉ giúp bé phát triển kỹ năng vận động, nhận thức mà còn xây dựng nền tảng cho một chế độ ăn uống lành mạnh sau này. Việc xây dựng thực đơn cho bé ăn dặm BLW cần sự kiên nhẫn, linh hoạt và am hiểu nhu cầu của con. Mẹ hãy bắt đầu từ những món đơn giản, an toàn, giàu dinh dưỡng và quan sát phản ứng của bé để điều chỉnh sao cho phù hợp nhất.
Hãy biến mỗi bữa ăn thành một trải nghiệm vui vẻ, khám phá và đầy ắp tiếng cười. Và nếu mẹ đang tìm kiếm thêm những gợi ý về bột ăn dặm, bánh ăn dặm, hoặc các sản phẩm hỗ trợ dinh dưỡng cho bé trong giai đoạn này, vihema.com luôn sẵn sàng đồng hành cùng mẹ trên hành trình nuôi con khỏe mạnh, thông minh và hạnh phúc.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 11, 2025 by Đội Ngũ Vihema
