Trẻ sơ sinh có giấc ngủ chiếm phần lớn thời gian trong ngày. Việc tạo điều kiện để bé ngủ ngon, ngủ sâu là điều mà bất cứ cha mẹ nào cũng mong muốn. Trong những tháng đầu đời, cột sống của bé còn mềm và chưa định hình. Do đó, việc sử dụng gối hay vật dụng cứng dưới đầu có thể ảnh hưởng đến tư thế và sự phát triển tự nhiên của bé. Thay vì mua gối chuyên dụng, cách gấp khăn làm gối cho trẻ sơ sinh là lựa chọn được nhiều bậc phụ huynh tin dùng. Phương pháp này vừa đảm bảo an toàn, vừa tiết kiệm chi phí, lại linh hoạt theo từng tư thế nằm của bé.
Vì sao nên gấp khăn làm gối cho trẻ sơ sinh?
Việc sử dụng gối cho trẻ sơ sinh luôn là chủ đề được nhiều cha mẹ quan tâm. Trên thực tế, các chuyên gia y tế khuyến cáo rằng trong suốt thời gian ngủ, bé không nên dùng bất kỳ loại gối hay vật mềm nào dưới đầu. Tuy nhiên, khi bé tỉnh và có người lớn giám sát, việc hỗ trợ tư thế bằng khăn mềm có thể mang lại những lợi ích thiết thực.
Đảm bảo an toàn khi sử dụng đúng cách
Khăn là vật dụng mềm mại, dễ kiểm soát. Khi gấp khăn làm gối, cha mẹ có thể điều chỉnh độ cao và độ cứng phù hợp với độ tuổi của bé. Điều quan trọng nhất là chỉ dùng khăn khi bé tỉnh và có người lớn bên cạnh. Khi bé ngủ, tuyệt đối không để khăn hay bất kỳ vật mềm nào tiếp xúc với vùng đầu, mặt để tránh nguy cơ nghẹt thở hoặc hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh (SIDS). Đây là nguyên tắc an toàn hàng đầu mà bất kỳ ai chăm sóc trẻ cũng cần ghi nhớ.
Vệ sinh và tiện lợi
Khăn là vật dụng dễ giặt, dễ phơi khô. Ngoài ra, khăn có thể thay thế nhanh chóng khi bị ướt, bẩn hay có mùi. Việc luôn giữ khăn sạch sẽ, khô thoáng giúp da bé luôn được bảo vệ, tránh các vấn đề về dị ứng, hăm tã hay kích ứng da. Đặc biệt, với những bé hay trớ sữa hay đổ mồ hôi, việc thay khăn thường xuyên là điều cần thiết.
Linh hoạt theo từng tư thế nằm
Mỗi bé có sở thích nằm khác nhau. Có bé thích nằm ngửa, có bé thích nằm nghiêng hay nằm sấp trong lúc tỉnh. Việc gấp khăn cho phép cha mẹ điều chỉnh hình dạng và độ cao của “gối” sao cho phù hợp với từng tư thế. Điều này giúp bé cảm thấy thoải mái, không bị gò bó, từ đó dễ dàng đi vào giấc ngủ hơn.
Tiết kiệm chi phí
Mua gối chuyên dụng cho trẻ sơ sinh có thể tốn kém, đặc biệt là các loại gối có thiết kế đặc biệt. Trong khi đó, khăn tắm, khăn xô hay khăn mặt là vật dụng mà hầu như gia đình nào cũng có sẵn. Chỉ với vài thao tác gấp đơn giản, cha mẹ đã có thể tạo ra một chiếc gối an toàn, phù hợp với nhu cầu của bé mà không cần chi thêm bất kỳ khoản nào.
Cách gấp khăn làm gối cho trẻ sơ sinh khi bé nằm nghiêng
Có thể bạn quan tâm: Tổng Hợp Các Loại Vitamin Cần Bổ Sung Cho Trẻ Sơ Sinh: Hướng Dẫn Chi Tiết Cho Cha Mẹ
Nằm nghiêng là tư thế phổ biến ở trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, cha mẹ cần lưu ý rằng đây không phải là tư thế ngủ an toàn nhất. Tư thế nằm ngửa mới là tư thế được khuyến nghị để giảm thiểu nguy cơ SIDS. Vì vậy, nếu muốn cho bé nằm nghiêng, cha mẹ cần đảm bảo bé tỉnh táo và luôn có người lớn giám sát. Dưới đây là hai cách gấp khăn làm gối hỗ trợ tư thế nằm nghiêng.
Cách 1: Gấp khăn làm gối quấn ổ cho bé nằm
Gối quấn ổ là cách phổ biến nhất để hỗ trợ tư thế nằm nghiêng cho trẻ sơ sinh. Cách làm này giúp cố định tư thế, tạo cảm giác an toàn cho bé như đang nằm trong bụng mẹ.
Chuẩn bị:
- Một chiếc khăn tắm lớn, mềm mại, có độ dài vừa phải.
- Không gian sạch sẽ, thoáng mát.
Các bước thực hiện:
- Gấp khăn thành dải dài: Đầu tiên, cha mẹ trải khăn tắm ra mặt phẳng. Gấp đôi khăn theo chiều dài để tạo thành một dải khăn có chiều dài bằng chiều dài của khăn ban đầu và chiều rộng bằng một nửa.
- Tạo hình trụ: Tiếp theo, cuộn dải khăn lại từ một đầu đến đầu kia để tạo thành một hình trụ dài. Lưu ý cuộn khăn vừa tay, không quá chặt để khăn vẫn giữ được độ mềm mại.
- Đặt khăn hỗ trợ: Đặt cuộn khăn dọc theo sống lưng của bé khi bé nằm nghiêng. Nếu bé nằm nghiêng về bên phải, đặt cuộn khăn ở phía sau lưng bên phải. Ngược lại, nếu bé nằm nghiêng về bên trái, đặt cuộn khăn ở phía sau lưng bên trái.
- Kiểm tra tư thế: Sau khi đặt khăn, cha mẹ cần kiểm tra xem đầu bé có bị gập quá mức về phía trước hay không. Nếu có, cần điều chỉnh lại độ cao hoặc vị trí của cuộn khăn.
Lưu ý:
- Không dùng gối quấn ổ khi bé ngủ. Chỉ sử dụng khi bé tỉnh và có người lớn bên cạnh.
- Cuộn khăn phải được đặt chắc chắn, tránh để bé ngọ nguậy làm rơi khăn.
- Nên chọn loại khăn có chất liệu cotton mềm, thấm hút tốt để tránh kích ứng da bé.
Cách 2: Gấp khăn gối đầu cho bé
Cách này phù hợp khi cha mẹ muốn hỗ trợ đầu bé một cách nhẹ nhàng, tránh tình trạng đầu bị lệch hay méo do nằm một tư thế quá lâu.
Chuẩn bị:
- Một chiếc khăn mặt hoặc khăn xô nhỏ, mềm.
- Không gian sạch sẽ.
Các bước thực hiện:
- Gấp khăn thành hình vuông: Trải khăn ra, gấp đôi theo chiều dọc, sau đó gấp đôi theo chiều ngang để tạo thành một hình vuông nhỏ.
- Tạo độ dày: Tiếp tục gấp hình vuông này một hoặc hai lần nữa tùy theo độ dày mong muốn. Độ dày lý tưởng của “gối” nên từ 2 đến 3 cm. Điều này giúp đầu bé được nâng đỡ vừa phải, không gây gập cổ.
- Đặt khăn dưới đầu: Khi bé nằm nghiêng, đặt khăn đã gấp dưới phần đầu bé, sao cho đầu bé nằm vừa vặn trên khăn. Chú ý không để khăn quá cao hoặc quá thấp.
- Kiểm tra sự thoải mái: Quan sát biểu cảm của bé. Nếu bé tỏ ra khó chịu, quấy khóc hay ngọ nguậy nhiều, có thể khăn quá cao hoặc quá cứng. Lúc này, cha mẹ cần điều chỉnh lại.
Lưu ý:
Có thể bạn quan tâm: Tên Thuỷ Có Ý Nghĩa Gì? Khám Phá Ý Nghĩa Sâu Sắc Và Ảnh Hưởng Đến Cuộc Sống
- Tuyệt đối không để khăn dưới đầu khi bé ngủ.
- Khăn nên được giặt sạch và phơi khô trước khi sử dụng.
- Nên thay khăn thường xuyên, đặc biệt khi khăn bị ướt hay bẩn.
Cách gấp khăn làm gối cho trẻ sơ sinh khi bé nằm ngửa
Nằm ngửa là tư thế ngủ an toàn nhất cho trẻ sơ sinh. Các nghiên cứu y khoa đã chứng minh rằng việc để bé nằm ngửa khi ngủ có thể giảm đáng kể nguy cơ SIDS. Tuy nhiên, cha mẹ vẫn có thể sử dụng khăn để hỗ trợ tư thế nằm ngửa một cách an toàn, đặc biệt là khi bé còn nhỏ và hay ngọ nguậy.
Cách 1: Gấp khăn làm gối quấn ổ cho bé nằm
Cách này giúp cố định tư thế nằm ngửa, hạn chế việc bé xoay đầu quá nhiều, từ đó giảm nguy cơ méo đầu.
Chuẩn bị:
- Một chiếc khăn tắm lớn, mềm mại.
Các bước thực hiện:
- Gấp khăn dọc: Trải khăn tắm ra, gấp đôi theo chiều dài để tạo thành dải khăn dài.
- Cuộn khăn: Cuộn dải khăn lại thành hình trụ dài.
- Đặt hai bên hông: Khi bé nằm ngửa, đặt hai cuộn khăn ở hai bên hông bé. Một cuộn ở bên trái, một cuộn ở bên phải. Các cuộn khăn này sẽ giúp bé không bị lăn sang hai bên quá nhiều.
- Đảm bảo an toàn: Kiểm tra xem cuộn khăn có bị lỏng hay có thể gây cản trở hô hấp của bé hay không. Nếu có, cần điều chỉnh lại.
Lưu ý:
- Cách này chỉ dùng khi bé tỉnh và có người lớn giám sát.
- Không đặt cuộn khăn quá sát người bé, tránh gây bí bách.
- Nên chọn loại khăn có chất liệu mềm, không gây kích ứng da.
Cách 2: Gấp khăn gối đầu cho bé
Mặc dù các chuyên gia khuyên không nên dùng gối cho trẻ sơ sinh khi ngủ, nhưng trong một số trường hợp đặc biệt (ví dụ bé có vấn đề về hô hấp, trào ngược dạ dày), bác sĩ có thể khuyên dùng một lớp nâng nhẹ ở dưới đầu. Lúc này, cha mẹ có thể dùng khăn để tạo độ nâng nhẹ nhàng.
Chuẩn bị:
Có thể bạn quan tâm: Tên Ở Nhà Cho Bé Gái: Top 100 Cái Tên Dễ Thương, May Mắn Và Đầy Ý Nghĩa
- Một chiếc khăn xô hoặc khăn mặt mềm.
Các bước thực hiện:
- Gấp khăn thành hình chữ nhật: Trải khăn ra, gấp đôi theo chiều dọc, sau đó gấp đôi theo chiều ngang để tạo thành hình chữ nhật nhỏ.
- Tạo độ dày: Gấp hình chữ nhật này một lần nữa để tạo độ dày khoảng 1 đến 2 cm. Độ dày này phải rất nhẹ, chỉ nâng đầu bé một chút, không làm gập cổ.
- Đặt khăn dưới đầu: Khi bé nằm ngửa, đặt khăn đã gấp dưới phần đầu bé. Đảm bảo khăn nằm phẳng, không bị nhăn hay gồ ghề.
- Quan sát bé: Theo dõi biểu cảm và tư thế của bé. Nếu bé có dấu hiệu khó chịu, cần điều chỉnh lại.
Lưu ý:
- Cách này chỉ dùng khi có sự chỉ định của bác sĩ hoặc khi bé tỉnh và có người lớn bên cạnh.
- Tuyệt đối không dùng khi bé ngủ.
- Nên chọn loại khăn cotton mềm, thấm hút tốt.
Cách gấp khăn làm gối cho bé sơ sinh nằm úp
Nằm úp (tummy time) là hoạt động quan trọng giúp trẻ sơ sinh phát triển cơ cổ, cơ vai và cơ ngực. Tuy nhiên, đây là hoạt động chỉ nên thực hiện khi bé tỉnh và có người lớn giám sát. Việc nằm úp trong lúc ngủ có thể làm tăng nguy cơ SIDS, vì vậy cha mẹ cần hết sức cẩn trọng.
Cách gấp khăn làm gối hỗ trợ nằm úp
Chuẩn bị:
Có thể bạn quan tâm: Cách Cắm Hoa Hướng Dương 10 Bông: Hướng Dẫn Chi Tiết, Ý Nghĩa & 5 Kiểu Trang Trí Đẹp Mắt
- Một chiếc khăn mỏng, mềm mại.
Các bước thực hiện:
- Gấp khăn thành hình chữ nhật dài: Trải khăn ra, gấp đôi theo chiều dọc để tạo thành hình chữ nhật dài.
- Tạo độ dày nhẹ: Gấp hình chữ nhật này một lần nữa để tạo độ dày khoảng 1 đến 2 cm. Độ dày này phải rất nhẹ, chỉ nâng phần ngực của bé một chút.
- Đặt khăn dưới ngực: Khi bé nằm úp trên giường hoặc thảm, đặt khăn đã gấp dưới phần ngực của bé. Điều này giúp bé cảm thấy thoải mái hơn, không bị đè ép phần mặt và cổ.
- Giám sát liên tục: Trong suốt quá trình bé nằm úp, cha mẹ phải luôn ở bên cạnh để quan sát và can thiệp kịp thời nếu bé có dấu hiệu khó chịu hay quấy khóc.
Lưu ý:
- Tuyệt đối không để khăn dưới đầu hay mặt bé khi nằm úp.
- Không để bé nằm úp quá lâu. Nên bắt đầu với thời gian ngắn (1-2 phút) và tăng dần theo độ tuổi.
- Nên thực hiện tummy time sau khi bé bú xong khoảng 30 phút để tránh trớ sữa.
Những lưu ý quan trọng khi gấp khăn làm gối cho trẻ sơ sinh
An toàn là ưu tiên hàng đầu
- Không dùng khăn khi bé ngủ: Dù là tư thế nằm ngửa, nằm nghiêng hay nằm úp, cha mẹ tuyệt đối không được để khăn hay bất kỳ vật mềm nào dưới đầu, mặt hay xung quanh bé khi bé ngủ. Điều này có thể gây nghẹt thở hoặc SIDS.
- Luôn có người lớn giám sát: Khi sử dụng khăn để hỗ trợ tư thế cho bé, cha mẹ phải luôn ở bên cạnh để quan sát và can thiệp kịp thời.
- Chọn chất liệu an toàn: Nên dùng khăn cotton mềm, thấm hút tốt, không gây kích ứng da. Tránh dùng khăn có sợi len hay chất liệu thô ráp.
- Kiểm tra độ cao và độ cứng: “Gối” từ khăn phải có độ cao vừa phải, không quá cao để tránh gập cổ bé. Độ cứng cũng phải vừa phải, không quá cứng để tránh làm bé khó chịu.
Vệ sinh và thay thế
- Giặt sạch và phơi khô: Khăn phải được giặt sạch bằng xà phòng dịu nhẹ và phơi khô hoàn toàn trước khi sử dụng.
- Thay thường xuyên: Nên thay khăn mỗi ngày hoặc ngay khi khăn bị ướt, bẩn hay có mùi.
- Kiểm tra tình trạng khăn: Nếu khăn bị sờn, rách hay có mùi lạ, cần thay thế ngay lập tức.
Tạo thói quen ngủ an toàn
- Nằm ngửa là tư thế an toàn nhất: Khuyến khích bé nằm ngửa khi ngủ để giảm nguy cơ SIDS.
- Môi trường ngủ an toàn: Giường ngủ của bé phải phẳng, cứng, không có gối, chăn lỏng hay đồ chơi mềm.
- Nhiệt độ phòng phù hợp: Giữ nhiệt độ phòng ở mức 24-26 độ C, tránh quá nóng hay quá lạnh.
- Tránh hút thuốc: Không hút thuốc trong phòng của bé hoặc gần bé.
Kết luận
Cách gấp khăn làm gối cho trẻ sơ sinh là một giải pháp đơn giản, tiết kiệm và an toàn để hỗ trợ tư thế nằm cho bé. Tùy theo từng tư thế nằm (nghiêng, ngửa, úp), cha mẹ có thể linh hoạt điều chỉnh cách gấp khăn sao cho phù hợp. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất là luôn tuân thủ nguyên tắc an toàn: không dùng khăn khi bé ngủ, luôn có người lớn giám sát, và chọn chất liệu phù hợp. Việc tạo thói quen ngủ an toàn, kết hợp với chế độ dinh dưỡng hợp lý, sẽ giúp bé phát triển toàn diện, tăng cường hệ miễn dịch và phòng ngừa bệnh tật. Hãy tham khảo thêm các thông tin hữu ích khác tại vihema.com để chăm sóc bé yêu một cách tốt nhất.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 3, 2026 by Đội Ngũ Vihema
