Mang thai là một hành trình kỳ diệu mà mỗi cột mốc thời gian đều mang lại những cảm xúc và sự chuẩn bị khác nhau. Việc theo dõi tuổi thai là một phần thiết yếu, giúp mẹ bầu nắm bắt được sự phát triển của con yêu, lên kế hoạch khám thai định kỳ, tiêm phòng đúng thời điểm và chuẩn bị cho ngày “lâm bồn”. Tuy nhiên, có một điều khiến nhiều mẹ cảm thấy bối rối: tại sao các bác sĩ thường thông báo tuổi thai theo tuần, trong khi bản thân mẹ lại quen theo dõi theo tháng? Bài viết này của vihema.com sẽ giúp mẹ giải quyết sự băn khoăn đó bằng cách hướng dẫn chi tiết cách tính tuần thai ra tháng một cách chính xác và dễ hiểu nhất.
Có thể bạn quan tâm: Sữa Chua Uống Th True Milk – Giải Pháp Dinh Dưỡng Toàn Diện Cho Cả Gia Đình
Vì sao cần tính tuổi thai? Những lợi ích thiết thực
Tuổi thai là khoảng thời gian thai nhi đã được hình thành và phát triển trong cơ thể mẹ kể từ ngày đầu tiên của kỳ kinh nguyệt cuối cùng. Việc xác định tuổi thai không chỉ đơn giản là một con số, mà nó đóng vai trò then chốt trong suốt thai kỳ.
Đầu tiên, tuổi thai giúp mẹ theo dõi sự phát triển của bé một cách khoa học. Mỗi tuần thai, mỗi tháng thai đều có những mốc phát triển cụ thể, từ việc hình thành các cơ quan cho đến những chuyển động đầu tiên. Biết được tuổi thai, mẹ có thể hình dung được con yêu đang ở giai đoạn nào, có đạt tiêu chuẩn về cân nặng và chiều dài hay không.
Thứ hai, đây là căn cứ để mẹ lên kế hoạch khám thai định kỳ một cách hợp lý. Bác sĩ sẽ dựa vào tuổi thai để chỉ định thời điểm siêu âm 3D/5D, các xét nghiệm sàng lọc dị tật (Double test, Triple test, NIPT…) và các cuộc khám theo từng tam cá nguyệt. Việc khám đúng thời điểm giúp phát hiện sớm các bất thường và can thiệp kịp thời nếu cần.
Thứ ba, một số loại vắc xin và thuốc bổ cần được sử dụng trong những giai đoạn nhất định của thai kỳ. Ví dụ, việc tiêm vắc xin uốn ván hay uống viên sắt, canxi thường được khuyến cáo ở những tuần thai cụ thể. Biết tuổi thai sẽ giúp mẹ không bỏ lỡ những thời điểm vàng này.
Cuối cùng, việc xác định tuổi thai là điều kiện tiên quyết để tính toán ngày dự sinh. Đây là thông tin mà bất kỳ cặp vợ chồng nào cũng mong đợi và cần chuẩn bị kỹ lưỡng, từ việc sắm sửa đồ dùng cho bé đến việc lên kế hoạch nghỉ sinh và sắp xếp công việc.
Cách chuyển đổi tuần thai ra tháng: Bảng tra cứu chuẩn
Có thể bạn quan tâm: Tên Bé Gái Hay Và Ý Nghĩa 2021
Việc chuyển đổi từ tuần sang tháng tưởng chừng đơn giản nhưng lại có thể gây nhầm lẫn, đặc biệt khi mẹ đang ở những tuần đầu hoặc cuối của mỗi tháng thai. Để giúp mẹ dễ dàng hình dung, dưới đây là bảng tra cứu chuẩn theo tam cá nguyệt.
Tam cá nguyệt thứ nhất (3 tháng đầu):
- Tháng 1: Từ tuần 1 đến tuần 4.
- Tháng 2: Từ tuần 5 đến tuần 8.
- Tháng 3: Từ tuần 9 đến tuần 13.
Tam cá nguyệt thứ hai (3 tháng giữa):
- Tháng 4: Từ tuần 13 đến tuần 17.
- Tháng 5: Từ tuần 18 đến tuần 22.
- Tháng 6: Từ tuần 23 đến tuần 27.
Tam cá nguyệt thứ ba (3 tháng cuối):
- Tháng 7: Từ tuần 28 đến tuần 31.
- Tháng 8: Từ tuần 32 đến tuần 35.
- Tháng 9: Từ tuần 36 đến tuần 40.
Lưu ý quan trọng cần nhớ:
- Khi mẹ được thông báo đang mang thai 12 tuần, điều đó có nghĩa là mẹ đang bước vào tuần thứ 13 của thai kỳ.
- Tương tự, nếu mẹ đang mang thai 12 tuần 3 ngày, thì mẹ vẫn đang ở trong tuần thứ 13, chưa tính là 13 tuần tròn.
- Việc chuyển đổi này giúp mẹ hình dung rõ ràng hơn về “tuổi” của con yêu, đặc biệt là khi so sánh với các mốc phát triển mà mẹ tìm hiểu được từ sách báo hay internet.
Phương pháp tính tuổi thai chính xác nhất
Có nhiều cách để mẹ có thể tự tính tuổi thai tại nhà, tuy nhiên độ chính xác của mỗi phương pháp là khác nhau. Dưới đây là các phương pháp phổ biến, được các chuyên gia sản khoa khuyên dùng.
1. Tính tuổi thai theo ngày đầu kỳ kinh cuối cùng
Đây là phương pháp truyền thống và được các bác sĩ áp dụng rộng rãi trong sản khoa. Cách tính này bắt đầu từ ngày đầu tiên của kỳ kinh nguyệt cuối cùng (LMP – Last Menstrual Period), chứ không phải từ ngày quan hệ hay ngày thụ thai.
Cách thực hiện:
- Mẹ cần nhớ chính xác ngày đầu tiên của kỳ kinh nguyệt cuối cùng.
- Đếm số tuần từ ngày đó đến ngày hiện tại.
- Mỗi 4 tuần được tính là 1 tháng thai.
Ví dụ minh họa:
Nếu ngày đầu tiên của kỳ kinh cuối cùng của mẹ là 1/4, thì đến ngày 29/4, thai đã được 4 tuần tuổi (tức là 1 tháng). Đến ngày 27/5, thai sẽ được 8 tuần tuổi (tức là 2 tháng).
Có thể bạn quan tâm: Cưt Trâu Ở Trẻ Sơ Sinh Là Gì? Nguyên Nhân, Triệu Chứng Và Cách Xử Lý
Ưu điểm: Đơn giản, dễ thực hiện, phù hợp với những mẹ có chu kỳ kinh nguyệt đều đặn.
Nhược điểm: Không chính xác với những mẹ có chu kỳ kinh không đều, hoặc đã quên mất ngày đầu kỳ kinh cuối cùng.
2. Tính tuổi thai dựa trên ngày quan hệ và ngày rụng trứng
Phương pháp này phù hợp với những cặp vợ chồng đang trong quá trình canh trứng để thụ thai. Việc xác định ngày rụng trứng sẽ giúp tính tuổi thai chính xác hơn, vì thời điểm thụ thai thường diễn ra vào ngày rụng trứng hoặc một vài ngày trước đó.
Cách thực hiện:
- Xác định ngày rụng trứng. Với những mẹ có chu kỳ kinh đều 28 ngày, ngày rụng trứng thường rơi vào khoảng ngày thứ 14 của chu kỳ (tính từ ngày đầu tiên của kỳ kinh).
- Ngày thụ thai có thể là ngày rụng trứng hoặc 1-2 ngày trước đó (do tinh trùng có thể sống trong cơ thể mẹ từ 3-5 ngày).
- Tuổi thai sẽ được tính từ ngày thụ thai cộng thêm 2 tuần (vì theo sản khoa, tuổi thai bắt đầu từ ngày đầu kỳ kinh).
Ví dụ minh họa:
Nếu mẹ quan hệ vào ngày 10/4 và xác định đó là ngày rụng trứng, thì ngày thụ thai là 10/4. Cộng thêm 2 tuần (14 ngày) thì tuổi thai sẽ được tính từ ngày 24/3. Nếu hôm nay là 24/4, thì thai đã được 5 tuần tuổi.
Ưu điểm: Chính xác hơn so với phương pháp tính theo kỳ kinh, đặc biệt với những mẹ có chu kỳ không đều.
Nhược điểm: Yêu cầu mẹ phải theo dõi chu kỳ kinh và sử dụng các phương pháp xác định rụng trứng (que thử rụng trứng, theo dõi nhiệt độ cơ thể, chất nhầy cổ tử cung…).
3. Tính tuổi thai dựa trên kết quả siêu âm
Đây là phương pháp chính xác nhất và được các bác sĩ sử dụng để chẩn đoán tuổi thai, đặc biệt là trong 3 tháng đầu thai kỳ.
Cách thực hiện:
- Bác sĩ sẽ sử dụng máy siêu âm để đo kích thước túi thai, chiều dài đầu mông (CRL – Crown Rump Length) và một số chỉ số khác.
- Dựa vào các chỉ số này, bác sĩ có thể xác định chính xác tuổi thai của mẹ.
Thời điểm siêu âm cho kết quả chính xác nhất:
- Tuần 7-9 thai kỳ là thời điểm vàng để siêu âm xác định tuổi thai. Sai số trong khoảng thời gian này thường không quá 3 ngày.
- Khi thai càng lớn, sự chênh lệch về kích thước giữa các thai nhi càng lớn, dẫn đến sai số trong việc tính tuổi thai cũng tăng lên.
Ưu điểm: Chính xác tuyệt đối, không phụ thuộc vào việc mẹ có nhớ ngày đầu kỳ kinh hay không.
Nhược điểm: Cần phải đến cơ sở y tế và có chi phí.
4. Tính tuổi thai theo chiều cao tử cung
Đây là một phương pháp ước lượng tuổi thai dựa trên sự phát triển của tử cung trong thai kỳ. Phương pháp này thường được bác sĩ áp dụng trong các lần khám thai định kỳ.
Cách thực hiện:
- Bác sĩ sẽ đo khoảng cách từ xương mu đến đáy tử cung (được gọi là chiều cao tử cung).
- Trung bình, mỗi tháng thai, chiều cao tử cung tăng khoảng 4cm.
Công thức tính toán:
- Tuổi thai (tháng) = Chiều cao tử cung / 4 + 1
- Tuổi thai (tuần) = Chiều cao tử cung + 4
Cách ước lượng đơn giản:
- Nếu chiều cao tử cung khoảng 1/3 bên trên xương mu, thai nhi khoảng 12 tuần tuổi.
- Nếu chiều cao tử cung khoảng 2/3 bên trên xương mu, thai nhi khoảng 16 tuần tuổi.
- Nếu chiều cao tử cung ở 1/4 đỉnh bụng trên rốn, thai nhi khoảng 24 tuần tuổi.
- Nếu chiều cao tử cung ở 1/2 đỉnh bụng trên rốn, thai nhi khoảng 32 tuần tuổi.
- Nếu chiều cao tử cung ở 3/4 đỉnh bụng trên rốn, thai nhi khoảng 36 tuần tuổi.
Ưu điểm: Đơn giản, có thể thực hiện trong các lần khám thai.
Nhược điểm: Chỉ mang tính chất ước lượng, độ chính xác không cao như siêu âm.
5. Cách tính tuổi thai trong trường hợp thụ tinh trong ống nghiệm (IVF)
Với các cặp vợ chồng thực hiện IVF, việc tính tuổi thai sẽ có phần khác biệt so với các phương pháp tự nhiên. Bởi vì thời điểm phôi được chuyển vào tử cung đã được xác định chính xác.
Cách tính toán:
- Nếu chuyển phôi vào ngày thứ 3 (Day 3):
Tuổi thai (tuần) = (ngày hiện tại – ngày chuyển phôi + 17 ngày) / 7
- Nếu chuyển phôi vào ngày thứ 5 (Blastocyst – phôi nang):
Tuổi thai (tuần) = (ngày hiện tại – ngày chuyển phôi + 19 ngày) / 7
Giải thích: Công thức này cộng thêm 17 hoặc 19 ngày để tính cả khoảng thời gian phôi đã phát triển trong phòng lab trước khi được chuyển vào tử cung.
Ví dụ minh họa:
Nếu mẹ chuyển phôi nang (Day 5) vào ngày 1/5 và hôm nay là 1/6, thì:
Tuổi thai = (31 – 1 + 19) / 7 = 49 / 7 = 7 tuần.
Có thể bạn quan tâm: Phòng Khám Phụ Khoa Uy Tín: Top 5 Địa Chỉ Chất Lượng Tại Hà Nội
Cách tính ngày dự sinh: Những phương pháp mẹ nên biết
Ngoài việc theo dõi tuổi thai, việc biết được ngày dự sinh (EDD – Estimated Due Date) cũng là một trong những điều mà các mẹ bầu vô cùng mong đợi. Dưới đây là một số phương pháp phổ biến.
1. Áp dụng công thức Naegele
Công thức Naegele là một trong những phương pháp cổ điển và phổ biến nhất để tính ngày dự sinh.
Cách thực hiện:
- Ngày sinh = Ngày đầu tiên của kỳ kinh nguyệt cuối + 7
- Tháng sinh = Tháng có kỳ kinh nguyệt cuối – 3 (áp dụng với các tháng từ 4 đến 12)
- Tháng sinh = Tháng có kỳ kinh nguyệt cuối + 9 (áp dụng với các tháng từ 1 đến 3)
Ví dụ minh họa:
Nếu ngày đầu tiên của kỳ kinh cuối cùng là 1/3, thì:
- Ngày sinh = 1 + 7 = 8
- Tháng sinh = 3 + 9 = 12
- Ngày dự sinh là 8/12 năm sau.
2. Sử dụng các ứng dụng theo dõi thai kỳ
Hiện nay, có rất nhiều ứng dụng trên điện thoại thông minh giúp mẹ theo dõi thai kỳ một cách tiện lợi và chính xác. Mẹ chỉ cần nhập ngày đầu tiên của kỳ kinh cuối cùng hoặc ngày thụ thai, các ứng dụng này sẽ tự động tính toán ngày dự sinh, lịch khám thai, các mốc phát triển của thai nhi và cung cấp nhiều thông tin hữu ích khác.
Một số ứng dụng phổ biến:
- Trợ lý mẹ bầu
- Bà bầu – Theo dõi thai kỳ
- Theo dõi thai kỳ
- Trợ lý mẹ bầu 2020
Ưu điểm: Tiện lợi, luôn có sẵn trên điện thoại, cung cấp nhiều thông tin hữu ích.
Nhược điểm: Độ chính xác phụ thuộc vào thông tin mẹ nhập vào.
Những thắc mắc thường gặp về tuổi thai
1. Tại sao tuần thai siêu âm lại lệch so với tuổi thai mẹ tự tính?
Đây là một hiện tượng rất phổ biến và mẹ không cần quá lo lắng. Sự chênh lệch này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân:
- Cách tính khác nhau: Tuổi thai siêu âm dựa vào kích thước thực tế của thai nhi, trong khi tuổi thai theo kỳ kinh được tính từ ngày đầu tiên của kỳ kinh cuối cùng.
- Sự phát triển khác nhau: Mỗi thai nhi có tốc độ phát triển riêng, có thể nhanh hơn hoặc chậm hơn so với chuẩn.
- Sai số của máy siêu âm: Các thiết bị siêu âm cũng có thể có sai số nhỏ trong quá trình đo đạc.
Thông thường, sự chêch lệch từ 1-2 tuần là hoàn toàn bình thường và không ảnh hưởng đến sự phát triển của bé.
2. Tại sao tuổi thai lại lớn hơn so với ngày quan hệ?
Điều này là do quy ước trong sản khoa. Tuổi thai được tính bắt đầu từ ngày đầu tiên của kỳ kinh nguyệt cuối cùng, chứ không phải từ ngày quan hệ hay ngày thụ tinh. Bởi vì, thời điểm này, trứng chưa rụng và chưa xảy ra quá trình thụ tinh. Do đó, tuổi thai sẽ luôn lớn hơn khoảng 2 tuần so với tuổi thực tế của phôi sau khi thụ tinh.
3. Mang thai bao nhiêu tuần thì được coi là đủ tháng?
Theo các tiêu chuẩn y khoa quốc tế, một thai kỳ được coi là đủ tháng khi kéo dài từ 39 đến 40 tuần.
- Sinh non: Trước 37 tuần.
- Sinh sớm: Từ 37 đến 38 tuần 6 ngày.
- Sinh đủ tháng: Từ 39 đến 40 tuần 6 ngày.
- Sinh cuối thời hạn: Tuần 41.
- Sinh già tháng: Từ 42 tuần trở đi.
Việc sinh đủ tháng giúp bé có cơ hội phát triển toàn diện hơn, giảm nguy cơ các biến chứng và các vấn đề về sức khỏe sau sinh.
Kết luận
Việc theo dõi và tính toán tuổi thai là một phần quan trọng trong hành trình mang thai. Hiểu rõ cách tính tuần thai ra tháng và các phương pháp tính tuổi thai chính xác sẽ giúp mẹ có cái nhìn tổng quan hơn về sự phát triển của con yêu, từ đó có thể lên kế hoạch chăm sóc thai kỳ một cách khoa học và hiệu quả. Dù là sử dụng phương pháp nào, mẹ cũng nên kết hợp với việc khám thai định kỳ và lắng nghe sự tư vấn của bác sĩ để đảm bảo một thai kỳ khỏe mạnh.
Mong rằng bài viết này từ vihema.com đã cung cấp cho mẹ những thông tin hữu ích và thiết thực. Chúc mẹ và bé luôn khỏe mạnh, hạnh phúc và có một thai kỳ an lành!
Cập Nhật Lúc Tháng 1 5, 2026 by Đội Ngũ Vihema
