Thôi nôi là một trong những sự kiện vô cùng quan trọng và thiêng liêng trong những năm tháng đầu đời của bé, đánh dấu cột mốc bé yêu tròn một tuổi. Bên cạnh niềm hân hoan, việc chuẩn bị một mâm cúng thôi nôi gồm những gì cho bé gái sao cho đầy đủ và đúng phong tục là điều mà nhiều bậc phụ huynh rất chú trọng. Hãy cùng khám phá những bước chuẩn bị mâm cúng thôi nôi cho bé gái một cách tỉ mỉ và chi tiết nhất ngay dưới đây nhé.
Có thể bạn quan tâm: Mẹo Dân Gian Giúp Sinh Nhanh: Những Bí Quyết Truyền Miệng Cần Áp Dụng Cẩn Trọng
Ý nghĩa cốt lõi của lễ thôi nôi
Trước khi đi vào chi tiết chuẩn bị mâm cúng thôi nôi gồm những gì, chúng ta cần hiểu rõ ý nghĩa sâu sắc của nghi lễ truyền thống này. “Thôi nôi” nghĩa đen là “thôi nằm nôi”, ngụ ý em bé đã kết thúc giai đoạn nằm trong nôi hoàn toàn, đủ cứng cáp để bước sang một giai đoạn phát triển mới – giai đoạn khám phá thế giới xung quanh. Lễ cúng thôi nôi mang nhiều tầng ý nghĩa:
Tạ ơn và ghi nhớ công đức
Theo truyền thuyết, khi còn trong bụng mẹ sẽ có 12 Bà Mụ sẽ nặn ra hình hài, chăm sóc và dạy dỗ bé, cùng với 3 Đức Ông sẽ che chở, bảo vệ mẹ tròn con vuông, giúp bé khỏe mạnh vượt qua 12 tháng đầu đời đầy non nớt. Mâm cúng thôi nôi chính là nghi thức để gia đình bày tỏ lòng thành kính với những vị thần linh thiêng này.
Cầu phúc và ước nguyện
Thông qua lễ cúng, cha mẹ cầu xin các vị thần linh, gia tiên tiếp tục phù hộ độ trì cho bé được khỏe mạnh, thông minh, ngoan ngoãn, gặp nhiều may mắn và có một tương lai tươi sáng, tốt đẹp.
Đánh dấu cột mốc trưởng thành
Lễ thôi nôi chính thức công nhận bé đã tròn một tuổi, một dấu mốc quan trọng trong hành trình khôn lớn. Đây cũng là dịp để “trình diện” bé với họ hàng, làng xóm.
Gắn kết tình thân
Buổi lễ là cơ hội để gia đình, họ hàng sum vầy, cùng chia sẻ niềm vui, gửi lời chúc phúc và thắt chặt thêm tình cảm.
Các hạng mục lễ vật trong mâm cúng thôi nôi gồm những gì
Để lễ cúng thôi nôi diễn ra suôn sẻ và đầy đủ ý nghĩa, việc chuẩn bị cần được thực hiện chu đáo. Quan trọng nhất là lễ vật (mâm cúng) và bài văn khấn. Dưới đây là chi tiết từng hạng mục mà bất kỳ ai chuẩn bị mâm cúng thôi nôi cho bé gái cần nắm vững.
Mâm cúng chính: 12 Bà Mụ và Đức Ông
Đây là mâm lễ vật quan trọng và cầu kỳ nhất, thường bao gồm:
Xôi: 12 đĩa xôi nhỏ và 1 đĩa xôi lớn. Thường là xôi gấc, xôi vò hoặc xôi đậu xanh. Xôi thể hiện sự no đủ, sung túc.
Chè: 12 chén chè nhỏ và 1 tô chè lớn. Đối với bé gái, theo truyền thống thường cúng chè trôi nước, biểu tượng cho sự tròn đầy, viên mãn.
Gà luộc: 1 con gà mái tơ luộc nguyên con, được tạo dáng “cánh tiên” đẹp mắt, đặt ngay ngắn trên đĩa. Gà luộc thể hiện sự thanh khiết và lòng thành kính.
Có thể bạn quan tâm: Cách Pha Bột Lắc Sữa Bledina Đêm: Hướng Dẫn Chi Tiết Từ A-z
Mâm ngũ quả: Chọn 5 loại trái cây tươi ngon, theo mùa, có màu sắc đẹp mắt, tên gọi ý nghĩa. Các loại quả thường dùng gồm chuối, dứa, cam, quýt, thanh long, dưa hấu, nho… Tùy theo vùng miền mà lựa chọn sao cho đẹp mắt và hợp lý.
Hoa tươi: Bình hoa tươi (hoa cúc, cát tường, đồng tiền…) tượng trưng cho vẻ đẹp, sự thanh tao.
Nhang (Hương), Đèn (Nến): Dùng để dâng hương, tạo không khí thiêng liêng.
Trà, Rượu, Nước lọc: Thường chuẩn bị 3 ly rượu, 3 ly trà, 3 ly nước, thể hiện lòng thành kính dâng lên các vị thần linh.
Trầu cau: 13 miếng trầu têm cánh phượng hoặc 1 đĩa trầu cau nguyên (1 quả cau, 3-5 lá trầu). Đây là tục lệ truyền thống, thể hiện sự trang trọng, hiếu khách.
Bộ giấy tiền vàng mã cúng Mụ:
- 13 bộ váy áo đẹp (12 bộ nhỏ cho 12 Bà Mụ, 1 bộ lớn hơn cho Bà Chúa Mụ).
- 13 đôi hài nhỏ.
- Tiền vàng, thỏi vàng/nén vàng mã.
- Đồ thế cho bé gái: Bộ quần áo, nón, giấy khai sinh (tượng trưng) để “ghi danh”.
Lễ vật khác (tùy chọn): Một số gia đình có điều kiện có thể cúng thêm heo quay sữa, bánh hỏi, các loại bánh ngọt…
Mâm cúng phụ: Thần Tài – Thổ Địa
Nếu gia đình có thờ Thần Tài – Thổ Địa, cần chuẩn bị một mâm cúng nhỏ tại bàn thờ các vị này, thường gồm: đĩa ngũ quả, hoa, xôi, chè, nước lọc, tiền vàng.
Mâm cúng phụ: Gia Tiên
Bày tại bàn thờ gia tiên để trình báo và mời ông bà về chung vui, chứng giám, thường gồm: đĩa ngũ quả, hoa tươi, xôi, chè, một ít gà luộc, trầu cau, trà, rượu, tiền vàng.
Đồ vật cho bé bốc (Nghi thức chọn nghề tương lai)
Chuẩn bị khoảng 10-15 đồ vật tượng trưng cho các ngành nghề, sở thích khác nhau đặt trên một mâm hoặc khay riêng gần nơi cúng để bé bốc sau lễ cúng. Đây là phần mà người lớn nào cũng háo hức mong chờ kết quả. Ví dụ cho bé gái:
- Gương, lược, son phấn (làm đẹp, thẩm mỹ)
- Sách, vở, bút (học hành, tri thức)
- Ống nghe, đồ chơi bác sĩ (y dược)
- Máy tính cầm tay, tiền (kinh doanh, tài chính)
- Micro (ca hát, nghệ thuật)
- Dụng cụ nấu ăn (nội trợ, đầu bếp)
- Kéo, vải (may vá, thiết kế thời trang)
- Búp bê (chăm sóc, yêu thương)
- Bút chì màu, bảng vẽ (hội họa, sáng tạo)
- Cờ vua (trí tuệ, tư duy logic)
Cách bày trí mâm cúng thôi nôi gồm những gì một cách trang trọng
Việc bày biện mâm cúng thôi nôi bé gái cần đảm bảo sự trang trọng, cân đối và thẩm mỹ. Dưới đây là gợi ý cách bày trí phổ biến:
Vị trí đặt mâm
Chọn một không gian sạch sẽ, thoáng đãng trong nhà, thường là gian chính hoặc phòng khách. Đặt một chiếc bàn lớn, phủ khăn sạch. Lưu ý hướng đặt: Mâm cúng thường được đặt hướng ra cửa chính hoặc hướng tốt theo tuổi của gia chủ.
Bố cục mâm cúng Mụ – Đức Ông
- Bình hoa, lư hương, đèn (nến) đặt ở phía trong cùng, chính giữa bàn.
- Đĩa gà luộc đặt ở vị trí trung tâm, phía trước lư hương, đầu gà quay ra ngoài.
- 1 tô chè lớn và 1 đĩa xôi lớn đặt hai bên gà hoặc phía trước gà.
- 12 chén chè nhỏ và 12 đĩa xôi nhỏ bày xen kẽ hoặc thành vòng xung quanh các đĩa lớn.
- Mâm ngũ quả đặt phía trước, cân đối với gà luộc.
- Trầu cau, ly rượu, ly trà, ly nước đặt phía trước mâm ngũ quả hoặc hai bên.
- Bộ giấy tiền vàng mã thường đặt cạnh mâm cúng hoặc trên một chiếc bàn nhỏ riêng.
Mâm cúng Gia Tiên, Thần Tài
Bày biện tại bàn thờ riêng theo quy tắc thông thường, giữ sự gọn gàng, sạch sẽ.
Nguyên tắc chung khi chuẩn bị mâm cúng thôi nôi gồm những gì
Có thể bạn quan tâm: 21 Cách Kẹp Tóc Bằng Kẹp Càng Cua Đơn Giản, Xinh Đẹp Cho Mọi Kiểu Tóc
Dưới đây là những nguyên tắc bất di bất dịch mà bất kỳ ai chuẩn bị mâm cúng thôi nôi cho bé gái đều phải tuân thủ:
Tính toán thời gian chính xác
Tính ngày thôi nôi thường dựa vào Âm lịch (ngày sinh Âm lịch của bé năm sau). Ví dụ bé sinh 15/05 Âm lịch năm trước thì thôi nôi cúng vào 15/05 Âm lịch năm nay. Giờ cúng thường vào buổi sáng (9-11h) hoặc chiều (15-17h).
Người thực hiện lễ cúng
Nên là người đàn ông trụ cột trong gia đình (cha, ông nội). Người cúng cần tắm rửa sạch sẽ, ăn mặc chỉnh tề trước khi hành lễ. Người này phải có kiến thức về nghi lễ, biết đọc văn khấn hoặc mời người có kinh nghiệm.
Chuẩn bị lễ vật
- Lên danh sách và chuẩn bị từ sớm để tránh thiếu sót.
- Chọn đồ tươi ngon, sạch sẽ.
- Các món ăn tự nấu thể hiện lòng thành, nhưng nếu quá bận rộn có thể đặt dịch vụ uy tín.
- Lưu ý đặc biệt: Luôn kiểm tra kỹ số lượng (đủ 12+1 cho xôi, chè, đồ mã…). Đây là lỗi rất phổ biến khi thiếu sót một món, làm mất đi giá trị của cả buổi lễ.
Tầm quan trọng của bài văn khấn
Bài văn khấn là lời bày tỏ lòng thành và ước nguyện của gia đình. Dưới đây là bài văn khấn thôi nôi cho bé gái bạn có thể tham khảo:
“Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con kính lạy Đệ nhất Thiên tỷ đại tiên chúa.
Con kính lạy Đệ nhị Thiên đế đại tiên chúa.
Con kính lạy Đệ tam Thiên mụ đại tiên chúa.
Con kính lạy Tam thập lục cung chư vị Tiên Nương.
Hôm nay là ngày… tháng… năm…
Vợ chồng con là… sinh được con (trai, gái) đặt tên là…
Mấy tháng ngày qua, (mấy tháng ngày) sinh ra cháu, cháu được ngoại nội gia tộc rất yêu thương.
Nay, chúng con làm lễ “thôi nôi” cho cháu, cháu đã tròn 12 tháng tuổi.
Chúng con xin thành tâm sắm sửa lễ vật và mâm lễ vật, rồi sửa lễ vật mời các vị tiên Bà, mời vong linh tiên tổ về chứng minh và dự lễ cùng với gia đình chúng con.
Tín chủ con tên là…
Vợ (chồng) con tên là…
Con tên là…
Sinh ngày… tháng… năm…
Nhà ở…
Chúng con thành tâm kính mời: Hiển khảo, Hiển tỷ, Tổ khảo, Tổ tỷ, Bá thúc, Huynh đệ, Cô di, Tỷ muội và tất cả các vong linh gia tiên nội ngoại.
Cúi xin tất cả các vị tiên Bà, các vong linh gia tiên, các vị thần linh, Thánh Mẫu, Thánh Cô, Thánh Cậu, Thánh Tứ phủ, Thánh Tứ Phủ, Thánh Mẫu, Thánh Cô, Thánh Cậu, Thánh Tứ Phủ, Thánh Mẫu, Thánh Cô, Thánh Cậu, Thánh Tứ Phủ về chứng minh, phù hộ độ trì cho cháu được mạnh khỏe, thông minh, may mắn, hạnh phúc.
Cháu tên là… sinh ngày… tháng… năm…
Nay nhằm ngày lành tháng tốt, gia đình chúng con sửa lễ vật, lễ vật để dâng lên các vị tiên Bà và gia tiên.
Cúi xin các vị phù hộ độ trì, phù hộ độ trì, phù hộ độ trì cho cháu.
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần).”
Mâm cúng thôi nôi gồm những gì: Những sai lầm phổ biến cần tránh
1. Thiếu sót lễ vật
Đây là lỗi nghiêm trọng nhất. Mỗi món trong mâm cúng thôi nôi gồm những gì đều có ý nghĩa riêng, thiếu một món có thể làm mất đi sự trọn vẹn của buổi lễ.
2. Chọn hoa, trái cây không phù hợp
Tránh dùng hoa dại, hoa giả, trái cây dập nát, không tươi. Nên chọn hoa cúc, hoa sen, hoa lay ơn, hoa đồng tiền… Trái cây nên chọn theo mùa, tươi ngon, tránh dùng trái cây đã chín quá hoặc có dấu hiệu hư hỏng.
3. Bày trí không cân đối
Mâm cúng phải cân đối, hài hòa về thị giác. Gà luộc phải được tạo dáng đẹp, trầu cau phải được têm cẩn thận.
4. Không kiểm tra số lượng
Có thể bạn quan tâm: Cách Uống Nước Giảm Cân Trong 10 Ngày: Hướng Dẫn Khoa Học & Thực Tế
Đặc biệt là các món phải có số lượng 12+1 (12 phần nhỏ cho 12 Bà Mụ, 1 phần lớn cho Bà Chúa Mụ). Việc thiếu một món nhỏ cũng có thể khiến cả buổi lễ mất đi giá trị.
5. Không tuân thủ giờ cúng
Nên cúng vào buổi sáng hoặc chiều, tránh cúng quá sớm hoặc quá muộn. Giờ cúng thường là 9-11h hoặc 15-17h.
Mâm cúng thôi nôi gồm những gì: Bí quyết để buổi lễ diễn ra suôn sẻ
1. Lên kế hoạch chi tiết
Ghi ra giấy tất cả những gì cần chuẩn bị, từ lễ vật, người cúng, giờ cúng, đến việc dọn dẹp sau lễ. Càng chi tiết, càng ít sai sót.
2. Tìm người có kinh nghiệm
Nếu không tự tin, hãy mời người có kinh nghiệm trong gia đình hoặc làng xóm giúp đỡ, từ việc chuẩn bị lễ vật đến đọc văn khấn.
3. Chuẩn bị tinh thần cho bé
Buổi lễ có thể gây ồn ào, đông người. Hãy chuẩn bị tâm lý cho bé, có thể cho bé ngủ một chút trước khi bắt đầu lễ để bé tỉnh táo khi bốc đồ.
4. Ghi lại khoảnh khắc
Đừng quên ghi lại những khoảnh khắc đáng nhớ này bằng hình ảnh hoặc video. Đây sẽ là kỷ niệm quý giá cho cả gia đình.
5. Tạo không khí vui vẻ
Dù là buổi lễ truyền thống, nhưng hãy tạo không khí vui vẻ, ấm cúng. Mời người thân, bạn bè đến chung vui, chia sẻ niềm hạnh phúc.
Kết luận
Chuẩn bị một mâm cúng thôi nôi gồm những gì cho bé gái chu đáo, đúng phong tục là cách để chúng ta gửi gắm tình yêu thương, lòng biết ơn và những lời chúc phúc tốt đẹp nhất cho con trong hành trình trưởng thành. Với những hướng dẫn chi tiết về mâm cúng thôi nôi gồm những gì, hy vọng bạn đã có đầy đủ thông tin để tổ chức lễ thôi nôi thật ý nghĩa cho công chúa nhỏ của mình. Chúc bé gái của bạn luôn khỏe mạnh, và ngập tràn hạnh phúc! Đừng quên theo dõi các bài viết khác tại vihema.com để cập nhật những thông tin hữu ích về cuộc sống và phong tục truyền thống nhé.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 28, 2025 by Đội Ngũ Vihema
