Trong hành trình nuôi dạy con, một trong những mối quan tâm hàng đầu của các bậc phụ huynh là sự phát triển thể chất của trẻ. Việc theo dõi bảng chiều cao cân nặng chuẩn của bé không chỉ giúp cha mẹ nắm bắt được tình trạng sức khỏe mà còn là cơ sở để điều chỉnh chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt phù hợp. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ cách đọc và áp dụng bảng chuẩn này một cách chính xác. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về các mốc phát triển trọng lượng và chiều cao ở trẻ, từ giai đoạn sơ sinh đến khi trưởng thành.
Có thể bạn quan tâm: 1000 Tên Hay Cho Bé Trai 2022: Tổng Hợp Đầy Đủ Và Ý Nghĩa Nhất
Tổng quan về sự phát triển chiều cao cân nặng ở trẻ
Tại sao cần theo dõi chiều cao cân nặng của bé?
Sự phát triển thể chất là một trong những chỉ số quan trọng phản ánh tình trạng dinh dưỡng và sức khỏe tổng thể của trẻ. Việc theo dõi bảng chiều cao cân nặng chuẩn của bé giúp:
- Phát hiện sớm các vấn đề về dinh dưỡng: Thiếu cân, suy dinh dưỡng, thừa cân, béo phì.
- Đánh giá hiệu quả của chế độ ăn uống: Xem các bữa ăn có đáp ứng đủ nhu cầu năng lượng và dưỡng chất hay không.
- Theo dõi sự tăng trưởng: Kiểm tra xem tốc độ phát triển có phù hợp với độ tuổi hay không.
- Phát hiện các bệnh lý tiềm ẩn: Một số bệnh lý có thể ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất.
- Lập kế hoạch chăm sóc sức khỏe: Dựa trên kết quả theo dõi để điều chỉnh phương pháp chăm sóc.
Các yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao cân nặng
Sự phát triển thể chất của trẻ là kết quả của sự tương tác giữa nhiều yếu tố:
- Di truyền: Gen di truyền từ cha mẹ đóng vai trò quyết định trong việc xác định tiềm năng phát triển chiều cao và vóc dáng của trẻ.
- Chế độ dinh dưỡng: Là yếu tố quan trọng và có thể điều chỉnh được. Một chế độ ăn uống cân bằng, đầy đủ các nhóm chất (đạm, tinh bột, chất béo, vitamin, khoáng chất, nước) là nền tảng cho sự phát triển lành mạnh.
- Chế độ sinh hoạt: Giấc ngủ, vận động, nghỉ ngơi hợp lý rất cần thiết cho sự phát triển toàn diện.
- Môi trường sống: Môi trường sạch sẽ, an toàn, ít ô nhiễm, ít stress giúp trẻ phát triển tốt hơn.
- Tình trạng sức khỏe: Các bệnh lý mãn tính, nhiễm trùng, rối loạn chuyển hóa có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển thể chất.
Các chỉ số phát triển quan trọng
Ngoài cân nặng và chiều cao, trong quá trình theo dõi sự phát triển của trẻ, các bậc phụ huynh nên chú ý đến một số chỉ số khác:
- Chỉ số BMI (Body Mass Index – Chỉ số khối cơ thể): Được tính bằng công thức: Cân nặng (kg) / [Chiều cao (m)]². BMI giúp đánh giá tình trạng cân nặng so với chiều cao, từ đó phát hiện sớm nguy cơ suy dinh dưỡng hoặc béo phì.
- Chu vi vòng đầu: Phản ánh sự phát triển của não bộ, đặc biệt quan trọng trong 2 năm đầu đời.
- Chu vi vòng ngực: Một chỉ số khác giúp đánh giá sự phát triển của lồng ngực và phổi.
Bảng chiều cao cân nặng chuẩn của bé theo từng giai đoạn phát triển
Giai đoạn sơ sinh (0-12 tháng)
Đây là giai đoạn trẻ phát triển nhanh nhất trong cuộc đời.
Tháng đầu tiên:
- Cân nặng: Trẻ sơ sinh trung bình nặng khoảng 3kg (2,5 – 4kg). Trong tháng đầu tiên, trẻ có thể tăng từ 600g đến 1kg.
- Chiều cao: Trẻ sơ sinh trung bình cao khoảng 50cm (48 – 52cm). Trong tháng đầu tiên, trẻ có thể tăng khoảng 3 – 4cm.
Các tháng tiếp theo (2-12 tháng):
- Tốc độ tăng trưởng: Cân nặng tăng trung bình 600g – 800g mỗi tháng trong 6 tháng đầu và 300g – 500g mỗi tháng trong 6 tháng cuối. Chiều cao tăng khoảng 2,5cm mỗi tháng trong 6 tháng đầu và 1,5cm mỗi tháng trong 6 tháng cuối.
- Mốc phát triển: Đến 6 tháng tuổi, cân nặng của trẻ thường gấp đôi cân nặng lúc sinh. Đến 12 tháng tuổi, cân nặng thường gấp 3 lần cân nặng lúc sinh và chiều cao tăng khoảng 25cm so với lúc sinh.
Giai đoạn mẫu giáo (1-5 tuổi)
Sau 1 tuổi, tốc độ tăng trưởng chậm lại nhưng vẫn rất đáng kể.
- Cân nặng: Trung bình tăng khoảng 1,5 – 2,5kg mỗi năm.
- Chiều cao: Trung bình tăng khoảng 5 – 7cm mỗi năm.
- Mốc phát triển: Đến 2 tuổi, cân nặng thường gấp 4 lần cân nặng lúc sinh. Đến 5 tuổi, cân nặng thường gấp 5 – 6 lần cân nặng lúc sinh.
Giai đoạn tiểu học (6-11 tuổi)
Đây là giai đoạn tăng trưởng ổn định trước khi bước vào tuổi dậy thì.
- Cân nặng: Tăng khoảng 2 – 3kg mỗi năm.
- Chiều cao: Tăng khoảng 5 – 6cm mỗi năm.
- Mốc phát triển: Đến 11 tuổi, chiều cao của trẻ thường đạt khoảng 1/2 chiều cao khi trưởng thành.
Giai đoạn dậy thì (12-18 tuổi)
Tuổi dậy thì là giai đoạn tăng trưởng thứ hai, diễn ra mạnh mẽ về cả chiều cao và cân nặng.
- Cân nặng: Tăng nhanh, đặc biệt ở nữ giới do sự tích tụ mỡ dưới da.
- Chiều cao: Tăng trưởng chiều cao đạt đỉnh cao ở tuổi dậy thì. Nam giới thường tăng trưởng muộn hơn nữ giới nhưng kéo dài hơn và đạt được chiều cao tối đa cao hơn.
- Mốc phát triển: Đến 18 tuổi, chiều cao thường đạt được khoảng 98% chiều cao tối đa.
Cách đọc và hiểu bảng chiều cao cân nặng chuẩn
Các phương pháp đánh giá
Có một số phương pháp phổ biến để đánh giá sự phát triển chiều cao cân nặng của trẻ:
- Phương pháp Z-score (Chỉ số Z): So sánh các chỉ số của trẻ với giá trị trung bình của trẻ cùng độ tuổi và giới tính. Z-score = (Chỉ số của trẻ – Giá trị trung bình) / Độ lệch chuẩn. Z-score > -2: Phát triển bình thường. Z-score <-2: Suy dinh dưỡng nhẹ. Z-score <-3: Suy dinh dưỡng nặng.
- Phương pháp Percentile (Phân vị): So sánh các chỉ số của trẻ với một nhóm tham chiếu có cùng độ tuổi và giới tính. Các phân vị phổ biến: P3, P5, P10, P25, P50, P75, P90, P95, P97. Giá trị nằm trong khoảng từ P3 đến P97 là phát triển bình thường.
- Phương pháp đánh giá theo từng độ tuổi: So sánh các chỉ số của trẻ với các giá trị chuẩn được đưa ra cho từng độ tuổi cụ thể.
Ý nghĩa của các chỉ số
- Trọng lượng theo tuổi (WAZ): Đánh giá tình trạng suy dinh dưỡng thể nhẹ cân.
- Chiều cao theo tuổi (HAZ): Đánh giá tình trạng suy dinh dưỡng thể thấp còi.
- Cân nặng theo chiều cao (WHZ): Đánh giá tình trạng suy dinh dưỡng thể gầy còm hoặc béo phì.
Lưu ý khi sử dụng bảng chuẩn
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Cách Vẽ Hoa Tulip Đơn Giản Mà Đẹp Cho Người Mới Bắt Đầu
- Bảng chuẩn chỉ mang tính chất tham khảo. Mỗi trẻ có một tốc độ phát triển riêng biệt.
- Cần theo dõi sự phát triển của trẻ theo thời gian, không nên chỉ đánh giá dựa trên một lần đo.
- Cần kết hợp các chỉ số với các yếu tố khác như chế độ ăn uống, giấc ngủ, hoạt động thể chất để có cái nhìn toàn diện về tình trạng sức khỏe của trẻ.
- Khi có bất kỳ nghi ngờ nào về sự phát triển của trẻ, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám để được tư vấn và can thiệp kịp thời.
Các mốc phát triển chiều cao cân nặng quan trọng theo độ tuổi
0-1 tháng tuổi
- Cân nặng trung bình: 3kg (2,5 – 4kg)
- Chiều cao trung bình: 50cm (48 – 52cm)
- Mốc phát triển: Tăng 600g – 1kg trong tháng đầu tiên, tăng 3 – 4cm về chiều cao.
2-6 tháng tuổi
- Cân nặng trung bình: 4,5 – 7,5kg
- Chiều cao trung bình: 55 – 66cm
- Mốc phát triển: Cân nặng tăng 600g – 800g mỗi tháng, chiều cao tăng 2,5cm mỗi tháng.
7-12 tháng tuổi
- Cân nặng trung bình: 7,5 – 10kg
- Chiều cao trung bình: 66 – 76cm
- Mốc phát triển: Cân nặng tăng 300g – 500g mỗi tháng, chiều cao tăng 1,5cm mỗi tháng.
1-2 tuổi
- Cân nặng trung bình: 10 – 12kg
- Chiều cao trung bình: 76 – 86cm
- Mốc phát triển: Cân nặng tăng 1,5 – 2,5kg mỗi năm, chiều cao tăng 5 – 7cm mỗi năm.
3-5 tuổi
- Cân nặng trung bình: 13 – 18kg
- Chiều cao trung bình: 92 – 110cm
- Mốc phát triển: Cân nặng tăng 1,5 – 2,5kg mỗi năm, chiều cao tăng 5 – 7cm mỗi năm.
6-11 tuổi
- Cân nặng trung bình: 20 – 40kg
- Chiều cao trung bình: 112 – 145cm
- Mốc phát triển: Cân nặng tăng 2 – 3kg mỗi năm, chiều cao tăng 5 – 6cm mỗi năm.
12-18 tuổi
- Cân nặng trung bình: 40 – 70kg (tùy giới tính)
- Chiều cao trung bình: 145 – 175cm (tùy giới tính)
- Mốc phát triển: Tăng trưởng chiều cao đạt đỉnh cao ở tuổi dậy thì, sau đó chậm lại và ngừng hẳn khi trưởng thành.
Các yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao cân nặng
Di truyền
Gen di truyền từ cha mẹ quyết định khoảng 60-80% chiều cao tiềm năng của trẻ. Tuy nhiên, các yếu tố môi trường như dinh dưỡng, vận động, giấc ngủ có thể giúp trẻ đạt được chiều cao tối đa theo tiềm năng di truyền.
Chế độ dinh dưỡng
Chế độ dinh dưỡng là yếu tố quan trọng nhất có thể điều chỉnh được:
- Đạm: Là thành phần cấu tạo nên cơ bắp, xương, mô và các enzyme. Cần cung cấp đủ đạm từ các nguồn như thịt, cá, trứng, sữa, đậu.
- Canxi và Vitamin D: Là hai dưỡng chất quan trọng cho sự phát triển của xương. Canxi có nhiều trong sữa, phô mai, cá nhỏ ăn cả xương. Vitamin D có trong cá béo, lòng đỏ trứng, và được tổng hợp khi da tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.
- Kẽm: Giúp tăng trưởng chiều cao, tăng cường miễn dịch. Có nhiều trong hàu, sò, thịt bò, đậu.
- Sắt: Cần thiết cho sự phát triển trí não và ngăn ngừa thiếu máu. Có nhiều trong thịt đỏ, gan, đậu.
- Vitamin A: Giúp tăng trưởng chiều cao, tăng cường miễn dịch. Có nhiều trong gan, cà rốt, bí đỏ.
- Vitamin C: Giúp hấp thu sắt, tăng cường miễn dịch. Có nhiều trong cam, quýt, ổi, ớt chuông.
- Tinh bột và chất béo: Cung cấp năng lượng cho hoạt động sống. Nên chọn các loại tinh bột nguyên cám, chất béo lành mạnh từ dầu oliu, cá, các loại hạt.
Chế độ vận động
Vận động đều đặn giúp kích thích sự phát triển chiều cao:
- Các môn thể thao giúp tăng chiều cao: Bóng rổ, bơi lội, cầu lông, nhảy dây, đá bóng.
- Tập luyện đều đặn: 30-60 phút mỗi ngày, tùy theo độ tuổi.
- Tránh vận động quá sức: Có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của xương.
Giấc ngủ
Giấc ngủ đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển chiều cao:
- Hormone tăng trưởng (GH): Được tiết ra nhiều nhất trong giấc ngủ sâu, đặc biệt là từ 23h đến 2h sáng.
- Thời gian ngủ cần thiết: Trẻ sơ sinh: 14-17 giờ/ngày. Trẻ 1-2 tuổi: 11-14 giờ/ngày. Trẻ 3-5 tuổi: 10-13 giờ/ngày. Trẻ 6-13 tuổi: 9-11 giờ/ngày. Trẻ 14-17 tuổi: 8-10 giờ/ngày.
Môi trường sống
Môi trường sống ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và tinh thần của trẻ:
- Môi trường sạch sẽ, an toàn: Giúp trẻ tránh khỏi các bệnh tật, phát triển khỏe mạnh.
- Môi trường tinh thần tích cực: Trẻ sống trong môi trường vui vẻ, được yêu thương, ít stress sẽ phát triển tốt hơn.
- Không gian sống rộng rãi: Giúp trẻ có điều kiện vận động, vui chơi.
Tình trạng sức khỏe
Các bệnh lý mãn tính, nhiễm trùng, rối loạn chuyển hóa có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển thể chất:
Có thể bạn quan tâm: Thịt Ếch Kỵ Với Rau Gì? Kiến Thức Cần Biết Để Tận Dụng Tối Đa Lợi Ích Dinh Dưỡng
- Bệnh lý đường tiêu hóa: Ảnh hưởng đến khả năng hấp thu chất dinh dưỡng.
- Bệnh lý hô hấp: Ảnh hưởng đến sự phát triển phổi và toàn thân.
- Bệnh lý tim mạch: Ảnh hưởng đến sự phát triển toàn thân.
- Rối loạn chuyển hóa: Ảnh hưởng đến sự phát triển của cơ thể.
- Bệnh lý nội tiết: Ảnh hưởng đến sự tiết hormone tăng trưởng.
Các bệnh lý ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao cân nặng
Suy dinh dưỡng
Suy dinh dưỡng là tình trạng thiếu hụt chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển, dẫn đến chậm lớn, nhẹ cân, còi cọc.
- Nguyên nhân: Chế độ ăn uống không đầy đủ, mất cân đối; các bệnh lý mạn tính; điều kiện sống kém.
- Hậu quả: Chậm phát triển thể chất, trí tuệ; giảm sức đề kháng; dễ mắc các bệnh nhiễm trùng.
- Phòng ngừa: Cung cấp chế độ ăn uống đầy đủ, cân đối; chăm sóc sức khỏe định kỳ; điều trị kịp thời các bệnh lý.
Béo phì
Béo phì là tình trạng tích tụ mỡ quá mức và không bình thường tại một vùng của cơ thể hoặc toàn thân đến mức ảnh hưởng đến sức khỏe.
- Nguyên nhân: Ăn uống quá mức, ít vận động; yếu tố di truyền; các bệnh lý nội tiết.
- Hậu quả: Tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đái tháo đường, xương khớp; ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao.
- Phòng ngừa: Ăn uống hợp lý, tăng cường vận động; kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Còi xương
Còi xương là bệnh lý do thiếu vitamin D và canxi, dẫn đến xương mềm, yếu, dễ biến dạng.
- Nguyên nhân: Thiếu ánh nắng mặt trời; chế độ ăn uống thiếu vitamin D và canxi; các bệnh lý ảnh hưởng đến hấp thu vitamin D.
- Hậu quả: Chậm phát triển chiều cao; biến dạng xương; yếu cơ.
- Phòng ngừa: Cho trẻ tắm nắng đúng cách; bổ sung vitamin D và canxi đầy đủ; điều trị kịp thời các bệnh lý.
Các bệnh lý nội tiết
Một số bệnh lý nội tiết có thể ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao:
- Thiếu hormone tăng trưởng: Dẫn đến chậm phát triển chiều cao.
- Bệnh lý tuyến giáp: Có thể ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao và cân nặng.
- Bệnh lý tuyến thượng thận: Có thể ảnh hưởng đến sự phát triển chiều cao và cân nặng.
Cách chăm sóc trẻ theo từng độ tuổi để phát triển chiều cao cân nặng tối ưu
Trẻ sơ sinh (0-12 tháng)
- Cho con bú hoàn toàn trong 6 tháng đầu: Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho sự phát triển của trẻ.
- Bắt đầu ăn dặm đúng thời điểm: Khoảng 6 tháng tuổi.
- Chọn thực phẩm ăn dặm phù hợp: Đa dạng, đầy đủ các nhóm chất.
- Tắm nắng đúng cách: Giúp trẻ tổng hợp vitamin D.
- Cho trẻ vận động: Lật, bò, trườn… giúp phát triển cơ bắp và xương.
Trẻ mẫu giáo (1-5 tuổi)
- Xây dựng chế độ ăn uống cân bằng: Đảm bảo đủ 4 nhóm chất.
- Khuyến khích trẻ vận động: Chơi các trò chơi vận động ngoài trời.
- Đảm bảo giấc ngủ: 10-13 giờ mỗi ngày.
- Tạo môi trường sống tích cực: Yêu thương, quan tâm, động viên trẻ.
Trẻ tiểu học (6-11 tuổi)
- Xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh: Hạn chế đồ ăn nhanh, đồ ngọt, nước ngọt có gas.
- Khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động thể thao: Bóng rổ, bơi lội, cầu lông…
- Đảm bảo giấc ngủ: 9-11 giờ mỗi ngày.
- Hạn chế thời gian sử dụng thiết bị điện tử: Tránh ảnh hưởng đến giấc ngủ và vận động.
Trẻ dậy thì (12-18 tuổi)
- Tăng cường dinh dưỡng: Đặc biệt là canxi, vitamin D, đạm.
- Tăng cường vận động: Các môn thể thao giúp tăng chiều cao.
- Đảm bảo giấc ngủ: 8-10 giờ mỗi ngày.
- Hạn chế stress: Stress có thể ảnh hưởng đến sự tiết hormone tăng trưởng.
Những sai lầm thường gặp khi theo dõi chiều cao cân nặng của bé
So sánh chiều cao cân nặng của con với các trẻ khác
Mỗi trẻ có một tốc độ phát triển riêng biệt. Việc so sánh chiều cao cân nặng của con với các trẻ khác có thể gây áp lực không cần thiết cho cả cha mẹ và trẻ.
Chỉ quan tâm đến chiều cao mà bỏ qua cân nặng
Cả chiều cao và cân nặng đều quan trọng. Một trẻ có thể cao nhưng lại nhẹ cân, hoặc ngược lại. Cần theo dõi cả hai chỉ số để có cái nhìn toàn diện về tình trạng sức khỏe của trẻ.
Có thể bạn quan tâm: Tẩy Tế Bào Chết Mặt Cho Da Dầu Mụn – Quy Trình Chuẩn Giúp Da Sạch Mịn, Giảm Mụn
Chỉ đo một lần rồi đánh giá
Sự phát triển của trẻ là một quá trình liên tục. Việc chỉ đo một lần rồi đánh giá là không chính xác. Cần theo dõi sự phát triển của trẻ theo thời gian.
Dựa vào cảm tính để đánh giá
Cảm tính có thể sai lệch. Cần dựa vào các chỉ số cụ thể, được đo đạc chính xác để đánh giá sự phát triển của trẻ.
Chỉ quan tâm đến chiều cao mà không quan tâm đến vóc dáng
Vóc dáng cân đối, khỏe mạnh mới là điều quan trọng. Một trẻ có thể không cao nhưng lại có vóc dáng cân đối, khỏe mạnh thì vẫn rất tốt.
Các câu hỏi thường gặp về bảng chiều cao cân nặng chuẩn của bé
1. Làm thế nào để biết con có đang phát triển bình thường không?
Cha mẹ có thể theo dõi sự phát triển của con bằng cách:
- Đo cân nặng và chiều cao định kỳ (3-6 tháng một lần).
- So sánh các chỉ số với bảng chuẩn.
- Quan sát sự thay đổi về quần áo, giày dép.
- Chú ý đến các dấu hiệu phát triển khác như vận động, ngôn ngữ, nhận thức.
2. Nếu con nhẹ cân hoặc thấp còi thì phải làm sao?
Nếu phát hiện con nhẹ cân hoặc thấp còi, cha mẹ nên:
- Điều chỉnh chế độ ăn uống: Đảm bảo đủ chất, tăng cường các thực phẩm giàu đạm, canxi, vitamin D.
- Tăng cường vận động: Khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động thể thao.
- Đảm bảo giấc ngủ: Cho trẻ ngủ đủ giấc, đúng giờ.
- Đưa trẻ đi khám: Để được tư vấn và can thiệp kịp thời.
3. Nếu con thừa cân hoặc béo phì thì phải làm sao?
Nếu phát hiện con thừa cân hoặc béo phì, cha mẹ nên:
- Điều chỉnh chế độ ăn uống: Hạn chế đồ ăn nhanh, đồ ngọt, nước ngọt có gas; tăng cường rau xanh, trái cây.
- Tăng cường vận động: Khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động thể thao.
- Hạn chế thời gian sử dụng thiết bị điện tử.
- Đưa trẻ đi khám: Để được tư vấn và can thiệp kịp thời.
4. Có cần bổ sung các loại vitamin và khoáng chất cho con không?
Việc bổ sung vitamin và khoáng chất cần dựa trên nhu cầu cụ thể của từng trẻ và sự tư vấn của bác sĩ. Không nên tự ý bổ sung mà không có chỉ định.
5. Khi nào thì chiều cao của trẻ sẽ ngừng phát triển?
Chiều cao của trẻ thường ngừng phát triển khi bước vào tuổi trưởng thành (khoảng 18-20 tuổi). Tuy nhiên, vẫn có thể tăng thêm một chút nếu có chế độ dinh dưỡng và vận động phù hợp.
Kết luận
Việc theo dõi bảng chiều cao cân nặng chuẩn của bé là một phần quan trọng trong việc chăm sóc sức khỏe cho trẻ. Tuy nhiên, cha mẹ cần hiểu rằng bảng chuẩn chỉ mang tính chất tham khảo. Mỗi trẻ có một tốc độ phát triển riêng biệt. Điều quan trọng là cần theo dõi sự phát triển của trẻ theo thời gian, kết hợp các chỉ số với các yếu tố khác như chế độ ăn uống, giấc ngủ, hoạt động thể chất để có cái nhìn toàn diện về tình trạng sức khỏe của trẻ. Nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về sự phát triển của trẻ, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám để được tư vấn và can thiệp kịp thời. Theo thông tin tổng hợp từ vihema.com, việc chăm sóc trẻ một cách toàn diện, khoa học sẽ giúp trẻ phát triển khỏe mạnh, đạt được chiều cao và cân nặng lý tưởng.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 4, 2026 by Đội Ngũ Vihema
